Xin chào các anh em, nếu anh em theo dõi và tập luyện boxing ắt hẳn cũng biết boxing có hai thể thức chính là nghiệp dư và chuyên nghiệp. Và điều khác biệt cơ bản của hai thể thức này đến từ bộ luật có hơi khác biệt. Nghiệp dư sẽ chỉ đánh 3-4 hiệp còn ở phần chuyên nghiệp có thể lên đến 12 hiệp. Chỉ với điều luật cơ bản này đã phát triển hai phong cách hoàn toàn khác nhau.
Lối đánh phổ biến của các võ sĩ nghiệp dư lấy Olympic là sân chơi đỉnh cao thì kể cả tôi hay bạn đều nghĩ ngay đến những tay đấm có lối đánh hoa mỹ(Slick out-boxer), những người di chuyển khắp sàn đấu và tỉa đòn vào đối thủ. Tuy nhiên, một người đã phá vỡ hoàn toàn định kiến đó - Oleksandr Khyzhniak
Tay đấm người Ukraine này đã phát triển một lối đánh áp sát, tấn công dồn dập nhưng được điều chỉnh để phù hợp với các yêu cầu của boxing nghiệp dư nhằm tạo ra một công thức chiến thắng. Anh là một "quái kiệt" thực sự của làng boxing nghiệp dư thế giới hiện nay. Với thành tích nghiệp dư cũng vô cùng ấn tượng: Huy chương Bạc Olympic Tokyo 2020 và Huy chương Vàng Olympic Paris 2024.
Hôm nay, chúng ta sẽ giải thích chính xác cách anh ấy đã làm để giành chiến thắng. Đầu tiên, chúng ta sẽ phân tích chiến lược, sau đó là tất cả các kỹ thuật và kỹ năng mà anh ấy sử dụng để áp dụng chiến lược đó một cách hiệu quả.
Chiến lược
Đầu tiên, chúng ta đến với phần định hình phong nên cách đánh của anh.
Phong cách của Khyzhniak tuy là pressure trông có vẻ rất giống với cách đánh của chuyên nghiệp nhưng nếu để ý chúng ta sẽ thấy sự khác biệt rõ ràng. Ở chuyên nghiệp do số hiệp đấu dài hơn nên các phong cách áp sát thường là áp sát từ từ mà kiên nhẫn nhưng lối đánh của anh lại dựa trên sự khẩn trương, tập chung vào việc ghi càng nhiều điểm trong vòng 3 hiệp đấu càng tốt.
Thậm chí trước khi trận đấu bắt đầu, Oleksandr đã nhún nhảy, đầy khao khát và sẵn sàng tung đòn. Anh thiết lập nhịp độ trong mọi hiệp và lặp lại cùng một mô thức sau mỗi lần tạm dừng. Anh dựa vào nền tảng thể lực đáng kinh ngạc và tung ra các tổ hợp đòn không ngừng nghỉ.
Chiến lược của anh rất đơn giản: Áp sát đối thủ liên tục. Không cho phép họ kịp thiết lập lại thế trận và ghi điểm dồn dập. Nếu đối thủ cố gắng thoát ra và đánh tầm xa, anh sẽ thu hẹp khoảng cách nhanh nhất có thể. Áp sát vào bên trong và tiếp tục làm việc bằng các kỹ năng mà chúng ta sẽ thảo luận ngay sau đây.
Nếu đối thủ đáp trả bằng cách tiến lên, Khyzhniak đơn giản là tăng cường độ tấn công cho đến khi đối thủ phải lùi bước. Mục tiêu của anh luôn là một: Áp sát và đánh cận ngôn. Khyzhniak là một chuyên gia đánh cận. Anh biết mình có thể đánh bại bất kỳ ai ở cự ly gần, và đó là lý do tại sao thu hẹp khoảng cách luôn là ưu tiên hàng đầu.
Bây giờ, hãy phân tích các kỹ năng và chiến thuật anh ấy sử dụng để áp sát, cũng như những gì anh ấy làm khi đã ở bên trong.
Cách áp sát vào bên trong
1. Thủ thế kín (Closed Guard) Kỹ năng cơ bản nhất để áp sát là phải làm điều đó một cách an toàn. Khyzhniak dựa trên nền tảng phòng thủ cực kỳ vững chắc. Anh có một kiểu thủ cao (high guard) kinh điển: tư thế hơi khom người để găng che được cả đầu và thân, khuỷu tay khép chặt để giữ bộ thủ kiên cố. Anh di chuyển tiến lên, chặn và gạt các cú đấm phía sau lớp bảo vệ nghiêm ngặt đó. Anh điều chỉnh bộ thủ một cách tinh tế – mở, đóng, nâng cao hoặc hạ thấp mà không phản ứng thái quá, cho phép chặn đòn hiệu quả mà vẫn giữ được cấu trúc phòng thủ.
2. Đổi tấn và bước chéo chân (Shifting, Crossing) Trong khi bộ thủ rất bài bản, thì bộ chân của anh đôi khi trông có vẻ hỗn loạn. Anh thường xuyên bước chéo chân và lao về phía trước, tạm thời làm mất trọng tâm cơ bản. Điều này cực kỳ nguy hiểm và đi ngược lại các nguyên tắc truyền thống. Nhưng cũng giống như Ali thành công với lối thủ tay thấp, Khyzhniak khiến lối đánh này phát huy tác dụng. Bằng cách bước chéo chân, anh thu hẹp khoảng cách nhanh hơn rất nhiều. Anh có thể bước chéo tiến lên trong khi đấm hoặc khi đang thủ cao. Dù điều này phá vỡ các quy tắc vị trí, anh vẫn giữ được trách nhiệm phòng thủ và gia tăng áp lực lên mức tối đa.
3. Triển khai sau cú Jab (Working behind the Jab) Khi thu hẹp khoảng cách, giống như bất kỳ võ sĩ nghiệp dư xuất sắc nào, anh triển khai lối đánh sau cú chọc khe (jab). Anh hành quân về phía trước, tung cú jab trong khi vẫn được bảo vệ sau bộ thủ. Anh tung đòn trực tiếp từ vị trí thủ cao mà không hề có động tác thừa (telegraph), khiến đối thủ khó đọc vị. Cú jab buộc đối thủ phải che chắn, và ngay khi họ rơi vào thế phòng thủ, Khyzhniak tận dụng cơ hội tung ra các tổ hợp đòn để áp sát hoàn toàn.
4. Trầm người và lách né khi ra đòn (Bobbing and weaving while punching) Một cách hiệu quả khác để áp sát là trầm người và lách né (bobbing and weaving), đặc biệt là vừa đấm vừa di chuyển đầu khỏi trục tấn công. Anh thường bắt bài đối thủ vào những khoảnh khắc họ sơ hở nhất khi đang định ra đòn. Anh căn thời điểm đối thủ đấm để lách xuống dưới, sau đó tận dụng đà đó để tung những cú móc và thu hẹp khoảng cách hơn nữa.
Lối đánh ở cự ly gần (Inside work)
1. Đỡ và đánh (Catch and shoot) Chiến lược của Khyzhniak là làm nản lòng đối thủ bằng cách luôn là người ghi điểm cuối cùng. Anh đỡ đòn của đối thủ bằng bộ thủ vững chắc, và ngay khoảnh khắc cảm nhận được sự va chạm, anh lập tức đánh trả. Điều này gây ức chế tâm lý cực lớn vì anh phản đòn liên tục và không bao giờ để đối thủ thiết lập được nhịp điệu.
2. Các tiểu xảo góc cạnh (Rough tactics) Dù boxing nghiệp dư thường được coi là một môn thể thao "sạch" hơn, Khyzhniak vẫn áp dụng nhiều tiểu xảo góc cạnh thường thấy ở boxing chuyên nghiệp. Ở cự ly gần, anh thường dùng đầu để tì đè, mở khoảng trống trong bộ thủ của đối thủ hoặc đẩy họ lùi lại, khiến họ khó tạo ra lực đấm. Anh cũng sử dụng các động tác đẩy để làm mất thăng bằng đối phương rồi đấm ngay lập tức. Anh thường dùng cẳng tay (framing) để chặn những đối thủ có ý định ôm ghì (clinch), giúp anh duy trì áp lực và tạo không gian ra đòn.
3. Sự đa dạng trong đòn đánh (Punch variety) Cuối cùng, Khyzhniak cho thấy sự đa dạng đòn đánh đáng kinh ngạc. Bất cứ khi nào đối thủ cúi thấp người né đòn, anh sẽ điều chỉnh quỹ đạo cú đấm. Anh thường tung các cú móc theo phương ngang thay vì phương dọc, vì cú móc ngang khó bị né tránh hơn khi đối thủ trầm người xuống. Anh có thể đấm từ hầu hết mọi góc độ và vị trí, dù đang ở thế tấn trái, tấn phải hay đứng đối diện trực diện.
Điều này cho thấy sự bền bỉ không ngừng nghỉ của anh và cách anh nắm bắt mọi cơ hội để ghi thêm một điểm số.
Viết bình luận